Nederlandsch-Indië, 1946 t/m 1949
Brieven van een Nederlandse soldaat- Een duik in de oude doos


31.10.04  



Voor wie liever gewoon van boven naar beneden en van begin tot eind leest heb ik een groot deel van deze weblog verwerkt tot een reguliere website op www.veluwebataljon.nl


posted by Astrid | 7:34 p.m.


3.10.04  

Namoe Aunggas, 11-10-1948
Sumatra-O

‘t Gevaar voor een nieuwe actie schijnt met de herovering van Madioen door de Republiek weer geweken te zijn. Hopelijk is er nog een vreedzame oplossing te vinden.
Na Medan ben ik nog een paar dagen in Poera geweest, doch daar kreeg ik woorden met m’n commandant over de onlogische dienstindeling, zodat ik verdwijnen moest met 2 dagen licht arrest toe. ’t Nadeel van soldaat zijn, je mag nooit ergens tegenin gaan, ook al sta je in je recht, want je bent altijd de pineut.
Dat ik nu hier zit is ook al geen malheur, ik heb nu tenminste weer een vrij leven en kan alles zelf regelen. We zitten hier met twee man (verbinding dan) de ander is ook nog een Padanger dus dat klopt wel.
Nog bedankt voor je felicitaties, Leen, goed op tijd hoor. Ik voel me nu natuurlijk een machtig stuk groeien in de wetenschap nu ook volwassene te zijn.

Op de ondernemingen wordt weer volop gewerkt en sommige daarvan werken nu boven vooroorlogs peil, vooral de palmolieplantages, die onbeschadigd in Nederlandse handen vielen. Anderen daarentegen staan nog steeds stil, of draaien op halve kracht.

posted by Astrid | 11:02 p.m.
 

Medan, 3-1-1948

De algemene stemming in het bataljon is erg down ivm het uitstel van demobilisatie. Volgens hetgeen hier bekend was zouden we half oktober naar Batavia vertrekken, en als je er dan zo dicht bij bent valt zo’n berichtje niet bepaald in goede aarde. Maar ja, ’t kan niet anders zegt men dan en je zit in de boot en moet dus maar meevaren. De spanning van de laatste weken is weer wat geluwd, ik ben nu ingedeeld bij een Javaanse compie nl. KNIL met een speciale opdracht. ’t Onweer schijnt echter weer over te drijven en ik denk haast, dat we van de week wel weer terug zullen gaan naar Tandjong Poera. Ik hoop het maar, misschien duurt het uitstel van demobilisatie dan ook niet al te lang. Binnenkort komen er 5 troepenschepen in Batavia aan en ik hoop nog steeds met een ervan mee te kunnen, en dan liefst nog net voor Kerstmis thuis.

Je voelt je hier zo langzaamaan achterlijk worden. Iets nieuws zie je hier zo goed als nooit, buitenlandse tijdschriften maar heel weinig. Gisteren toevallig een Franse film gezien, waar ik op enkele kleine zinnetjes na niets meer van kon verstaan. Engels gaat nog, alhoewel ook niet best meer en zo is ’t met alles in Indie. De gemiddelde burger hier (die meestal voor intellectueel doorgaat) weet nergens anders over te praten als over de bioscoop of dancing en een luxe slee. Alles is hier erg oppervlakkig. Als je daar een opmerking over maakt ligt het natuurlijk aan het klimaat.
Vroeger heb ik eens een brochure gelezen, eigenlijk meer een noodkreet, getiteld: “Hoe kunnen we het geestelijk afzakken tegengaan”. ’t Hele ding was toen een vraagteken voor me en is ’t in zekere zin nu nog. Ik weet nu alleen dat dat “geestelijk afzakken” geen smoesje is en en dat je er alleen weinig tegen kunt doen, als je tenminste niet over ruime middelen beschikt. ’t Ontbreekt hier bijna iedereen aan belangstelling voor wat dan ook. Hopeloos land hier wat dat betreft.


Van 16-23 september ben ik met verlof in Prapat aan het Tobameer geweest. Machtig daar, hoor, heerlijk klimaat, prima voeding, prachtige cantine enz. Je voelde je daar gewoon weer mens worden.


posted by Astrid | 9:01 p.m.
 

Kota Baroe, 27-7-1948

De laatste tijd niet veel anders gedaan als verhuizen en nog eens verhuizen zodat ik er tenslotte ziek van geworden ben. Ik heb de laatste weken nl nogal last gehad van bloeddysenterie en malaria, en dan voel je je niet bepaald lekker. Ik heb een week niet gegeten, met het gevolg dat ik er zowat vanaf ben, alleen zo mager als een brandhout. Vertel er thuis maar niets over, want ze zouden zich maar nodeloos ongerust maken, en je weet net hoe Moe is. Ik heb er zelf ook niet over geschreven, bovendien ben ik het nu zo goed als kwijt.

Heb jij soms nog iets over demobilisatie gehoord? Hier wordt er nu in alle talen over gezwegen. Als je een beetje beroerd bent, begin je als vanzelf daar over te piekeren en je gaat alles een rotbende vinden. Enfin, je weet hoe ’t gaat, je wil eruit en je wilt terug naar je Heimat. De laatste tijd begin ik toch wel hard naar dat kikkerlandje terug te verlangen. Ik hoop dan ook maar dat het niet al te lang meer duurt, want ik moet tenslotte ook nog naar school.

Hier heb ik het momenteel niet gek, ik zit hier als enige blanke tussen een stel van die roetmoppen, overigens geen kwade kerels. ’t Zijn notabene jongens van de Barisan Pengawal, waar ik bij gedetacheerd ben, en ik heb hier zo’n leven. Twee of driemaal per week komt er een fouragewagen binnenschommelen en voor de rest zie je hier geen mens. Afstand te groot en de weg te slecht. Ik zit hier een aardig eindje in de rimboe, vlak aan de grens met Atjeh.
Er is hier ook niemand die Hollands spreekt of verstaat, alleen de commandant, een Javaanse sergeant, een klein beetje. Vanzelf ga je dus ook Maleis spreken en ik begin het nu ook aardig onder de knie te krijgen.
Ik ben hier m’n eigen baas en het eten is stukken beter, namelijk 2 maal daags rijst met groente en 1 maal brood. Af en toe ga ik een bij een Chinese kleermaker eten, machtige spullen heeft die vent altijd, hij houdt zelf nl. ook nogal van lekker eten.
Weg kan ik hier natuurlijk nooit, je bent altijd gebonden, maar waar zou je eigenlijk heen moeten.


posted by Astrid | 4:01 p.m.


30.9.04  



Vliegveld Tabing, West-Sumatra
21-4-1948

Hier zijn de zaken aardig in het honderd gelopen door een legerorder uit Batavia, die inhield dat alle loslopende OVW-ers bij elkaar gehaald moesten worden en alle verzoeken om overplaatsing teniet gedaan konden worden, dus kan ik weer van voren af aan gaan beginnen. Allen die als aanvulling bij 1-8 gekomen zijn, zitten nu hier op ’t vliegveld in afwachting wat er verder met ons zal gaan gebeuren. Ondertussen heb ik verzoek na verzoek ingediend, zoals dat hoort, langs de hierarchische weg, maar tot nog toe is alles afgewezen. Ik ben nu echter andersom begonnen, nl. van boven naar beneden gaan werken, te beginnen met bij de brigade-verbindingsofficier, waar ik gisteren heengestapt ben, zodat hij nu weet, waar ik heen wil.
Bovendien heb ik gisteren weer een verzoek geschreven aan de overste, de garnizoenscommandant. Ik denk wel dat dit meer succes zal hebben, temeer daar ze op het hoofdkwartier zitten te springen om telegrafisten.

Ik hoop maar in juli thuis te zijn, dan kan ik in september naar school, als ik daar toegelaten wordt tenminste.
Dan nog wat, Leen, zou het ’t beste zijn als ik nu ook al naar de directeur van de Zeevaartschool schrijf of zou ik beter kunnen wachten tot ik in Holland ben om hem dan zelf te spreken? Zelf doe ik zoiets liever mondeling, maar ’t is misschien beter om die man nu vast in te lichten. Wat denk jij ervan?
Hier is het verder een grote bende. Alle voorposten zijn overgenomen door dienstplichtigen, met het gevolg dat het nu reeds weer onrustig begint te worden.

posted by Astrid | 11:47 p.m.


22.9.04  

Loeboek-Aloeng, 6-4-1948


Dit zal wel m’n laatste brief uit Loeboek-Aloeng zijn, want morgenochtend gaan we weer naar de stad. Heel I-8 wordt nu op de stad en Emmahaven teruggetrokken, terwijl onze plaatsen hier ingenomen zullen worden door een dienstplichtig bataljon. Over 10 dagen gaat I-8 R.I. namelijk op de boot naar Batavia en vandaar gaan ze de 28-ste op de boot naar Holland. Zij hebben er dan wel zo’n 2 ½ jaar buitenland opzitten. Als I-8 R.I. weggaat gaan wij waarschijnlijk naar het Hoofdkwartier in Padang. Ik hoop op een verantwoordelijk baantje op een of andere radiopost daar, want om altijd voor soldaat te spelen gaat ook vervelen, vooral als je met gemak het werk van een sergeant kan doen wat ik op Baringin deed.

Wat vervroegde demobilisatie betreft, dat schijnt onmogelijk te zijn en vooral voor jongens van dienstplichtige leeftijd. Bovendien is het nu wel zeker dat we voor oktober thuis zijn en naar de laatste berichten te oordelen, zal het voor ons van 3 R.I. waarschijnlijk al in augustus zijn, zodat vervroegde demobilisatie weinig zin heeft.
Maar ik zal je in ieder geval mijn gegevens geven:
Datum van opkomst: 2 januari 1946
Vertrek naar Engeland: 26 april 1946
Vertrek naar Indie: 28 mei vanuit Southampton per m.s. Ruys
Aankomst in Priok: 20 juni 1946
Overgegaan naar I-8 Reg. Inf. 1 juli 1946
Mijn oude bataljon in Holland was III-8 R.I., hetgeen in Engeland veranderd werd in VII-3 R.I.Bij 8 R.I. opleiding tot “bataljonseiner” voorheen tirailleur (brenschutter).


Bren

posted by Astrid | 10:59 p.m.


18.8.04  



De voordracht van Wieteke van Dort tijdens de herdenking van de Japanse capitulatie op 15 augustus jongstleden in het Westbroekpark te Den Haag:


Veteranenvrouwen

Mijn man is Indiëveteraan
Als er tranen in zijn ogen staan
Probeert hij daarmee iets te zeggen
Wat hij nog niet uit kan leggen

Toen hij terugkwam uit de Oost
Zo jong, gebruind en zorgeloos
Heeft hij, terwijl hij naar mij lacht
De oorlog voor mij meegebracht

Ik droomde van een toekomst samen
Bedacht wel honderd kindernamen
Ik heb zo lang op hem gewacht
Geleefd op brieven, aan hem gedacht

Vele jaren ging het zo goed
Misschien was dat wel levensmoed
Soms schrok hij van een vage geur
En lette altijd op de deur

Mijn man is Indiëveteraan
Als er tranen in zijn ogen staan
Probeert hij daarmee iets te zeggen
Wat hij nog niet uit kan leggen

Diepe wanhoop in de nacht
Een radeloze klacht
We huilen samen, wang aan wang
Een oorlog duurt een leven lang
Een oorlog duurt een leven lang

Bange nachten zijn gekomen
Hij beleeft Indië in zijn dromen
Schreeuwt en zweet en ligt te beven
Tot mijn armen kalmte geven

Ik draag hem door de bange uren
Verdraag zijn zwijgend peinzend turen
Ik zal nooit bij iemand klagen
Maar zit vol met duizend vragen

Mijn man is Indiëveteraan
Als er tranen in zijn ogen staan
Probeert hij daarmee iets te zeggen
Wat hij nog niet uit kan leggen

Toen hij terugkwam uit de Oost
Zo jong, gebruind en zorgeloos
Heeft hij, terwijl hij naar mij lacht
De oorlog voor mij meegebracht
De oorlog voor mij meegebracht


Tekst: Sebastiaan Schelfhout



posted by Astrid | 1:19 a.m.


12.8.04  



Loeboek-ALoeng, 24-3-1948

8 R.I. begint nu aanstalten te maken om op huis aan te gaan. Morgen moet al het materiaal dat gemist kan worden, ingeleverd worden in Padang en als het eenmaal zo ver is schiet het aardig op. Ik heb mijn langste tijd bij 8 R.I. nu dus wel gehad. Over een week of drie gaan ze op de boot naar Batavia en vandaar naar Holland. Wel verdiend, want ze zitten nu al 2 1/2 jaar in de tropen.

Als ik hier ook 2 1/2 jaar zit zou het dus november worden voor ik naar Holland kom en januari voor ik gedemobiliseerd ben. Het kan natuurlijk eerder zijn, daar de achterstand langzaamaan ingehaald moet worden, maar daar reken ik in ieder geval niet op. Als 8 R.I. weggaat komen wij waarschijnlijk als telegrafist op het hoofdkwartier in Padang. Op zichzelf niet gek, alleen lijkt het me niets om weer in de stad te zitten. Op een buitenpost heb je tenminste niet zoveel met allerlei onlogische voorschriften en reglementen te maken.

Hier in Loeboek Aloeng is alles nog picobello, alleen komen er de laatste tijd nogal veel officieren van 't HK en buitenlanders, meest Australiers, voor onderhandelingen met republikeinen.


posted by Astrid | 9:49 p.m.


4.8.04  


De "toekang sate" met z'n hele bedrijf bij de tennisbaan op de Strandweg te Padang


De Loeboek Aloeng-express op de spoorbrug over de Anai te Pasar Oesang


Pandjang komt tot de conclusie dat hij niet de langste is in Pasar Oesang
Januari 1948

posted by Astrid | 10:07 p.m.
 

Pasar Oesang, 23-2-1948

Van de week ga ik ook weer verhuizen, en wel naar Loeboek Aloeng, een kampong 8 km naar 't Noorden en tevens de meest noordelijke post in dit gebied. Dat zal dan wel de laatste verhuizing zijn die ik met 1-8-RI meemaak, want 't zal nu wel niet zo heel lang meer duren voor ze naar huis gaan. Waar ik dan terecht zal komen weet ik nog niet, maar ik denk niet dat ik na 't vertrek van 1-8 nog lang in Padang zal blijven zitten. Ik hoop het in ieder geval niet, want ik zit nu al lang genoeg in deze streek en ik zou ook nog wel graag naar een ander eiland gaan, Celebes of Bali o.i.d.

Van de week ben ik nog even naar Padang geweest. De stemming is daar beroerd, dat is trouwens meestal zo in de stad, ze denken daar aan niets anders meer dan aan naar huis gaan. Ik was blij toen ik weer hier terug was.

Met de wapenstilstand gaat het, voor zover ik het dan bekijken kan, in deze buurt heel aardig ten opzichte van ons. Hoe het achter de Status Quo-lijn gesteld is ten opzichte van de bevolking, is natuurlijk niet bekend. De bevolking die daarvandaan terugkeert is echter zo arm als Job, en alles wat ze hebben is meestal het kleine beetje kleding dat ze aan hebben en dat ontbreekt soms ook nog.

posted by Astrid | 9:50 p.m.
OVW.jpg


Lees het gastenboek
Teken het gastenboek
archief
links
Who Links Here